به گزارش پترو قلم، حسام خوشبین‌فر مدیرعامل پتروشیمی امیرکبیر در یادداشتی درباره جایگاه صنعت پتروشیمی در مسیر توسعه اقتصادی کشور، تأکید کرد که اهمیت صنایع بزرگ را نمی‌توان صرفاً بر اساس میزان تولید یا حجم سرمایه‌گذاری آنها ارزیابی کرد؛ بلکه معیار اصلی، میزان اثری است که این صنایع بر آینده اقتصاد و ظرفیت‌های توسعه‌ای کشور می‌گذارند.
به گفته مدیرعامل پتروشیمی امیرکبیر، صنعت پتروشیمی دیگر تنها بخشی از زنجیره نفت و گاز محسوب نمی‌شود، بلکه می‌تواند در خلق ثروت، توسعه فناوری، ایجاد اشتغال و افزایش قدرت اقتصادی کشور نقشی تعیین‌کننده داشته باشد.
عبور از خام‌فروشی با تکمیل زنجیره ارزش
خوشبین‌فر با اشاره به تغییر مسیر رقابت اقتصادی کشورها در جهان، اظهار کرد که مزیت اقتصادی آینده صرفاً در اختیار داشتن منابع خام نیست و کشورهایی موفق‌تر خواهند بود که بتوانند زنجیره ارزش، فناوری، سرمایه انسانی و بازارهای بین‌المللی خود را توسعه دهند.
وی منابع نفت و گاز، موقعیت جغرافیایی، زیرساخت‌های صنعتی و نیروی انسانی متخصص ایران را ظرفیت‌هایی مهم دانست و افزود که این مزیت‌ها زمانی به قدرت اقتصادی پایدار تبدیل می‌شوند که در مسیر تولید محصولات با ارزش افزوده بیشتر، توسعه فناوری و ایجاد برندهای رقابتی به کار گرفته شوند.
پتروشیمی؛ از تبدیل خوراک تا خلق دانش و ثروت
مدیرعامل پتروشیمی امیرکبیر در ادامه تأکید کرد که مأموریت صنعت پتروشیمی نباید صرفاً به تبدیل خوراک به محصولات شیمیایی محدود شود.
بر اساس این دیدگاه، زنجیره واقعی توسعه از منابع طبیعی به دانش، از دانش به فناوری و از فناوری به ثروت و توسعه پایدار امتداد پیدا می‌کند. هر اندازه این زنجیره در داخل کشور کامل‌تر شود، اقتصاد ملی نیز از مقاومت و توان رقابتی بیشتری برخوردار خواهد شد.
خوشبین‌فر همچنین تجربه بحران‌های انرژی و تحولات ژئوپلیتیکی سال‌های اخیر را نشانه‌ای از اهمیت توسعه زنجیره‌های ارزش داخلی دانست.
نقش نوآوری و شرکت‌های دانش‌بنیان در آینده پتروشیمی
در این یادداشت، کارآفرینی یکی از عوامل مهم تحول صنعت پتروشیمی معرفی شده است. بر این اساس، کارآفرینی در شرایط امروز تنها به معنای احداث یک واحد تولیدی جدید نیست، بلکه ایجاد یک اکوسیستم نوآوری میان صنعت، دانشگاه، شرکت‌های دانش‌بنیان، استارت‌آپ‌ها، صندوق‌های سرمایه‌گذاری و مراکز تحقیق و توسعه را نیز شامل می‌شود.
این همکاری می‌تواند زمینه تولید نسل جدید محصولات پتروشیمی، مواد پیشرفته و فناوری‌های نوین را فراهم کرده و سهم دانش و فناوری را در ارزش‌آفرینی صنعت افزایش دهد.
ضرورت حرکت پتروشیمی از تولیدمحوری به مسئله‌محوری
مدیرعامل پتروشیمی امیرکبیر همچنین بر تغییر رویکرد صنعت از تولید صرف به سمت حل مسائل صنایع مختلف تأکید کرد.
به اعتقاد وی، پتروشیمی می‌تواند برای حوزه‌هایی همچون صنایع پایین‌دستی، خودروسازی، ساختمان، پزشکی، کشاورزی، بسته‌بندی، انرژی‌های نو و اقتصاد دیجیتال راهکار و محصول ارائه کند.
در چنین رویکردی، ارزش واقعی زمانی ایجاد می‌شود که محصول تولیدشده پاسخی مشخص به یک نیاز اقتصادی یا صنعتی باشد.
دیپلماسی اقتصادی؛ مسیر جدید توسعه بازارهای پتروشیمی
خوشبین‌فر با اشاره به اهمیت بازارهای منطقه‌ای و جهانی، دیپلماسی اقتصادی را یکی از بخش‌های مهم آینده صنعت پتروشیمی دانست.
بر اساس این دیدگاه، بازارهای خارجی تنها محل فروش محصولات نیستند و می‌توانند زمینه‌ای برای سرمایه‌گذاری مشترک، همکاری فناورانه، انتقال دانش و ایجاد مشارکت‌های صنعتی باشند.
قراردادهای صادراتی نیز زمانی می‌توانند جایگاه صنعت پتروشیمی ایران را در بازارهای جهانی تقویت کنند که در کنار فروش محصول، بر کیفیت، فناوری و ایجاد اعتماد میان طرفین استوار باشند.
بهره‌وری انرژی و توسعه پایدار در پتروشیمی
یکی دیگر از محورهای مورد اشاره مدیرعامل پتروشیمی امیرکبیر، ضرورت افزایش بهره‌وری انرژی و حرکت به سمت تولید پایدار است.
کاهش انتشار کربن، استفاده از فناوری‌های پاک، ارتقای بهره‌وری انرژی، بازیافت و توسعه اقتصاد چرخشی، به گفته خوشبین‌فر، دیگر صرفاً موضوعاتی مرتبط با مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها نیستند؛ بلکه به تدریج به بخشی از الزامات اقتصادی و رقابتی صنایع تبدیل می‌شوند.
از این منظر، شرکت‌های پتروشیمی برای حضور مؤثر در بازارهای آینده باید همزمان با افزایش تولید، نسبت به شاخص‌های زیست‌محیطی و بهره‌وری نیز توجه بیشتری داشته باشند.
سرمایه انسانی؛ مهم‌ترین سرمایه صنعت پتروشیمی
خوشبین‌فر در بخش دیگری از یادداشت خود، سرمایه انسانی را مهم‌ترین مزیت صنعت پتروشیمی عنوان کرد.
به اعتقاد وی، تجهیزات پیشرفته، مجتمع‌های تولیدی و سرمایه‌گذاری‌های بزرگ بدون حضور نیروی انسانی خلاق، متخصص و توانمند نمی‌توانند تضمین‌کننده آینده صنعت باشند.
ایجاد محیطی مناسب برای فعالیت پژوهشگران، مهندسان، مدیران جوان و کارآفرینان می‌تواند زمینه تبدیل ایده به فناوری و فناوری به کسب‌وکار را فراهم کند.
پتروشیمی می‌تواند یکی از معماران توسعه آینده ایران باشد
مدیرعامل پتروشیمی امیرکبیر در جمع‌بندی این دیدگاه، تأکید کرد که اقتصاد ایران برای عبور از چالش‌های پیش‌رو به صنایع پیشرانی نیاز دارد که بتوانند میان تولید، فناوری، صادرات، اشتغال، محیط‌زیست و نوآوری ارتباطی پایدار ایجاد کنند.
بر این اساس، صنعت پتروشیمی می‌تواند فراتر از یک تولیدکننده محصولات شیمیایی، به یکی از ارکان توسعه اقتصادی کشور تبدیل شود؛ مشروط بر اینکه حرکت از خام‌فروشی به سمت خلق ارزش، توسعه فناوری و تکمیل زنجیره ارزش با جدیت دنبال شود.
در این نگاه، توسعه پایدار زمانی شکل می‌گیرد که سرمایه‌گذاری به دانش، دانش به فناوری، فناوری به بازار و بازار به فرصت‌های تازه برای کارآفرینی و افزایش رفاه اقتصادی منجر شود.
پتروشیمی امیرکبیر نیز در این چارچوب می‌تواند بخشی از مسیر تحول صنعت پتروشیمی ایران از تولیدمحوری به سمت ارزش‌آفرینی، نوآوری و توسعه پایدار باشد.
ارسال دیدگاه