به گزارش پایگاه خبری پتروقلم، پس از سال‌ها درخواست تمدید مهلت و فشارهای بین‌المللی، سازمان هواپیمایی کشوری تصمیم به توقف پروازهای ناوگان MD در ایران گرفت. این اقدام پس از شناسایی مشکلات فنی مکرر در موتورهای JT8D-200 و ارزیابی ریسک‌های جدی اتخاذ شد.
پیشینه فنی و صدور دستورالعمل AD
در سال ۲۰۲۱، پس از تکرار شکستگی پره‌های موتورهای JT8D-200، مرجع سازنده دستورالعمل صلاحیت پرواز (AD) را صادر کرد. هدف اصلی این دستورالعمل، تعویض پره‌های آسیب‌دیده و جلوگیری از بروز حوادث جدی در حین پرواز بود. در سال ۲۰۲۳، الزام تعویض قطعات در چارچوب بازدید کارگاهی (Shop Visit) به‌عنوان یک ضرورت فنی مطرح شد.
دلایل تاخیر در اجرای الزامات
سازمان هواپیمایی کشوری در سال ۱۴۰۰ این الزامات را به شرکت‌های هواپیمایی ابلاغ کرد، اما اجرای کامل آن با موانع متعددی مواجه شد:
- تحریم‌ها: محدودیت‌های تحریم‌های بین‌المللی دسترسی به قطعات اصلی را دشوار کرده بود.
- ظرفیت تولید داخلی: تولید قطعات جایگزین نیاز به دانش فنی تخصصی و آزمون‌های متالورژیکی داشت که زمان‌بر بود.
- زنجیره تأمین: عدم دسترسی به زنجیره رسمی تأمین قطعات باعث تکرار درخواست‌های تمدید مهلت شد.
از اسفند ۱۴۰۲ تا خرداد ۱۴۰۵، شرکت‌های هواپیمایی هشت بار درخواست تمدید مهلت را مطرح کردند و مهلت اجرا به‌صورت مرحله‌ای به تعویق افتاد.
اقدامات موقت سازمان هواپیمایی کشوری
در دوره تمدید، سازمان برای مدیریت ریسک اقدامات زیر را به‌کار گرفت:
- تشدید بازرسی‌های فنی و کاهش فاصله بین آن‌ها.
- پایش مستمر عملکرد موتورهای MD.
- اعمال محدودیت‌های عملیاتی نظیر کاهش وزن حداکثر برخاست به پنج تن.
- محدودیت پرواز در ساعات گرم روزهای تابستان.
این تدابیر موقت بودند و جایگزین تعویض قطعات اصلی نشدند.
آخرین مهلت و تصمیم نهایی
شرکت سازنده در سال ۲۰۲۵ بر ضرورت اجرای کامل دستورالعمل AD تأکید کرد. سازمان هواپیمایی کشوری نیز با استناد به الزامات بین‌المللی و کاهش پشتیبانی فنی سازنده، ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ را به‌عنوان آخرین مهلت اعلام کرد. پس از این تاریخ، پروازهای هواپیماهای MD متوقف شد.
شرکت‌های هواپیمایی همچنان به محدودیت‌های تحریمی و شرایط جنگی اشاره کرده و خواستار فرصت‌های بیشتر برای اجرای الزامات هستند، اما سازمان بر این باور است که مسئولیت ایمنی بر عهده بهره‌برداران و نهادهای نظارتی است.
آمار حوادث موتورهای MD در شش سال گذشته
از سال ۱۴۰۰ تا کنون، ۳۶ حادثه مرتبط با موتورهای JT8D-200 ثبت شده است:
- سال ۱۴۰۰: ۹ مورد
- سال ۱۴۰۱: ۶ مورد
- سال ۱۴۰۲: ۷ مورد
- سال ۱۴۰۳: ۵ مورد
- سال ۱۴۰۴: ۷ مورد
- سال ۱۴۰۵: ۲ مورد (تا تاریخ توقف)
بیشترین تعداد حوادث به شرکت‌های ایران‌ایرتور (۱۰ مورد) و آتا (۸ مورد) تعلق دارد؛ در حالی که تابان، کاسپین، چابهار و کیش هر کدام سه تا پنج مورد گزارش کرده‌اند.
این آمار نشان‌دهنده ضرورت بررسی مستمر قابلیت اطمینان موتورهای ناوگان MD و اجرای کامل الزامات فنی برای حفظ ایمنی پروازهاست.
ارسال دیدگاه