به گزارش پتروقلم، سید دادوش هاشمی گل‌سفیدی، مدیر پشتیبانی ساخت و تأمین کالای شرکت ملی نفت ایران، با تشریح برنامه‌های این شرکت برای حمایت از تولیدکنندگان داخلی، تجمیع نیازهای کالایی و ایجاد تقاضای پایدار را از مهم‌ترین راهبردهای توسعه ساخت داخل عنوان کرد.
وی با اشاره به اهمیت ایجاد بازار مطمئن برای محصولات فناورانه گفت: در قراردادهای تولید بار اول، از ظرفیت سند همسان پیمان ساخت نوآورانه استفاده می‌شود که بر اساس آن، امکان تعهد خرید محصول در آینده و پس از موفقیت در مرحله نمونه‌سازی و دریافت تأییدیه‌های فنی پیش‌بینی شده است.
خرید تضمینی؛ ابزار کاهش ریسک تولید بار اول در صنعت نفت
مدیر پشتیبانی ساخت و تأمین کالای شرکت ملی نفت ایران تأکید کرد که سازوکار تعهد خرید آتی می‌تواند زمینه خرید بخشی یا تمام نیازهای کالایی این شرکت را از تولیدکنندگان دانش‌بنیان فراهم کند.
به گفته هاشمی گل‌سفیدی، پیش‌بینی خرید محصول پس از طی مراحل ارزیابی و تأیید فنی، به سازندگان داخلی اطمینان بیشتری برای ورود به پروژه‌های فناورانه می‌دهد و از این طریق، زمینه توسعه تولید تجهیزات پیچیده و راهبردی در داخل کشور تقویت می‌شود.
این رویکرد به‌ویژه برای محصولاتی اهمیت دارد که تاکنون نمونه داخلی نداشته‌اند و تولید صنعتی آن‌ها به سرمایه‌گذاری اولیه، فناوری پیشرفته و پذیرش ریسک قابل‌توجه نیاز دارد.
حمایت مالی از شرکت‌های دانش‌بنیان با پیش‌پرداخت قراردادها
هاشمی گل‌سفیدی با اشاره به چالش‌های مالی تولیدکنندگان داخلی اظهار کرد: برخی شرکت‌های دانش‌بنیان برای راه‌اندازی خطوط تولید یا ساخت نمونه‌های اولیه در مقیاس موردنیاز، با محدودیت منابع مالی مواجه هستند. از سوی دیگر، ریسک بالای تولید بار اول نیز ممکن است جذب سرمایه‌گذار را برای این شرکت‌ها دشوار کند.
در همین راستا، شرکت ملی نفت ایران علاوه بر استفاده از ظرفیت تعهد خرید آتی، بهره‌گیری از امکان پرداخت پیش‌پرداخت تا ۵۰ درصد یا بیشتر در قراردادهای تولید بار اول را دنبال می‌کند.
همچنین تعامل با تأمین‌کنندگان منابع مالی، از جمله صندوق‌های پژوهش و فناوری غیردولتی، به‌عنوان یکی از راهکارهای پشتیبانی از سازندگان و تسهیل ورود محصولات فناورانه به مرحله تولید صنعتی مورد توجه قرار گرفته است.
تجمیع تقاضا؛ راهکار ایجاد بازار پایدار برای سازندگان داخلی
یکی دیگر از محورهای برنامه شرکت ملی نفت ایران، تجمیع نیازهای کالایی و ایجاد تقاضای قابل پیش‌بینی برای محصولات داخلی است.
بر اساس این رویکرد، شناسایی و تجمیع نیازهای مشترک در بخش‌های مختلف صنعت نفت می‌تواند به تولیدکنندگان کمک کند تا با اطمینان بیشتری برای توسعه ظرفیت‌های تولیدی، تأمین مواد اولیه و برنامه‌ریزی سرمایه‌گذاری اقدام کنند.
ایجاد تقاضای پایدار علاوه بر کاهش ریسک فعالیت سازندگان، امکان تأمین به‌موقع تجهیزات موردنیاز صنعت نفت را نیز افزایش می‌دهد و وابستگی به واردات کالاهای راهبردی را کاهش خواهد داد.
ابلاغ سند همسان پیمان ساخت نوآورانه چه تأثیری بر تولید بار اول دارد؟
سند همسان پیمان ساخت نوآورانه کالا (PDA) با هدف حمایت از تولید محصولات فناورانه و تقویت ساخت داخل، در تاریخ ۲۹ آذر ۱۴۰۴ ابلاغ شد.
این سند برای شرکت‌های اصلی و فرعی تابع وزارت نفت لازم‌الاجراست و چارچوب مشخصی برای انعقاد قراردادهای ساخت بار اول کالاها، تجهیزات صنعتی و محصولات شیمیایی صنعتی در داخل کشور فراهم می‌کند.
بر اساس این چارچوب، شرکت‌های نفتی و سازندگان داخلی می‌توانند در قالب تعهدات قراردادی مشخص، مراحل طراحی، نمونه‌سازی، ارزیابی فنی و خرید محصول را دنبال کنند.
از مهم‌ترین ظرفیت‌های این سند می‌توان به پیش‌بینی خرید محصول پس از موفقیت در ارزیابی‌های فنی، حمایت از مراحل اولیه تولید و استفاده از ابزارهای قانونی تأمین مالی اشاره کرد؛ ظرفیت‌هایی که می‌توانند بخشی از موانع پیش‌روی شرکت‌های دانش‌بنیان را برطرف کنند.
جدول مهم‌ترین حمایت‌های شرکت ملی نفت از تولید بار اول
| ابزار حمایتی | سازوکار اجرایی | هدف و نتیجه مورد انتظار |
|---|---|---|
| تعهد خرید آتی | پیش‌بینی خرید محصول پس از موفقیت در نمونه‌سازی و تأیید فنی | ایجاد بازار مطمئن برای محصولات دانش‌بنیان |
| پیش‌پرداخت قرارداد | امکان پرداخت ۵۰ درصد یا بیشتر با استفاده از ظرفیت‌های قانونی | کاهش فشار مالی تولیدکنندگان |
| تأمین مالی غیردولتی | تعامل با صندوق‌های پژوهش و فناوری | تسهیل سرمایه‌گذاری در تولید صنعتی |
| تجمیع نیازهای کالایی | شناسایی و یکپارچه‌سازی تقاضای شرکت ملی نفت | ایجاد تقاضای پایدار و قابل برنامه‌ریزی |
| قرارداد تولید بار اول | استفاده از سند همسان پیمان ساخت نوآورانه (PDA) | تسهیل طراحی، ساخت و تجاری‌سازی تجهیزات فناورانه |
تولید بار اول؛ گامی در مسیر خودکفایی تجهیزات راهبردی صنعت نفت
حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان و توسعه ساخت داخل در صنعت نفت، به‌ویژه در حوزه تجهیزات دارای فناوری پیچیده، نیازمند مجموعه‌ای از ابزارهای قراردادی، مالی و حمایتی است.
در این میان، تعهد خرید آتی می‌تواند یکی از مهم‌ترین موانع تجاری‌سازی محصولات جدید، یعنی نبود بازار تضمین‌شده، را کاهش دهد. همچنین ترکیب این سازوکار با پیش‌پرداخت قراردادها و تأمین مالی از طریق صندوق‌های تخصصی، شرایط مناسب‌تری برای ورود شرکت‌های فناور به عرصه تولید صنعتی ایجاد می‌کند.
به نظر می‌رسد تداوم اجرای این سیاست‌ها در شرکت ملی نفت ایران، علاوه بر تقویت توان سازندگان داخلی، می‌تواند به توسعه فناوری بومی، کاهش وابستگی به واردات و افزایش پایداری زنجیره تأمین تجهیزات صنعت نفت منجر شود.
ارسال دیدگاه